Kust

Uit Wikikids
Ga naar: navigatie, zoeken

De kust is de plek waar de zee en het land elkaar ontmoeten. Nederland ligt aan de Noordzee en de Waddenzee. De kust van Nederland loopt langs de provincies Zeeland, Zuid-Holland, Noord-Holland, Friesland en Groningen. In België loopt de kust langs de provincie West-Vlaanderen. Hawaï heeft een bekendere kust dan Nederland en België.

Dijken en duinen

Het land moet tegen het water beschermd worden. Langs de kust gebeurt dit door dijken en duinen. Dijken zijn door mensen gemaakte beschermingen tegen het water. Duinen zijn op een natuurlijke manier ontstaan en beschermt het land ook tegen het water.

Er worden al heel lang dijken gebouwd. Deze dijken werden steeds hoger. Dat was nodig om mensen nog beter tegen het water te beschermen. De nieuwste dijken moeten zo hoog zijn dat ze het land kunnen beschermen tegen een zware stormvloed. Voor de dijken aan de Noordzee betekent dat ze ongeveer 12 meter hoog moeten zijn. Dijken aan de Waddenzee moeten 7,5 tot 10 meter hoog zijn.

Dijken vind je niet alleen aan de zee. Ook langs rivieren heb je dijken. Je vindt ook dijken midden in het land. Dat lijkt raar maar komt omdat de kust niet altijd op dezelfde plek lag. In Groningen en Friesland bijvoorbeeld is veel land ingepolderd. Bij het inpolderen werd een van een stuk zee, land gemaakt. Om het nieuwe land te beschermen zijn dijken aangelegd. Daarna werd het land achter de dijk ook ingepolderd en kwam de oude dijk dus tussen twee polders te liggen.

Dijken hebben een bepaalde vorm. Ze lijken op heuvels. Aan de voet van de dijk liggen grote stenen. Dit zijn basaltstenen. Op de dijk groeit gras. Dit gras wordt kort gehouden door schapen. Die grazen op de dijk.

Sluizen in de dijken

In de dijken vind je ook sluizen. Een sluis zorgt ervoor dat het waterpeil op de juiste hoogte blijft. Soms moet er water naar de zee worden geloosd. Vroeger maakte men gebruik van molens op het waterpeil op het juiste niveau te houden.

Windmolens

Langs de kust vind je veel windmolens. Dit zijn moderne windmolens. Deze windmolens wekken windenergie op. Ze staan langs de kust omdat de wind hier vrij kan waaien. Een windmolenpark is een plek waar veel windmolens bij elkaar staan.

Kwelders

Het land tussen de zee en de dijk heet een kwelder. Een kwelder is land dat regelmatig onder water komt te staan als het vloed is. Op de kwelders vind je veel vogels die hier voedsel zoeken.

Wadlopen

Vanaf verschillende plekken achter de dijk kun je beginnen met wadlopen. Bij wadlopen loop je over de drooggevallen delen van de waddenzee. Dit kun je doen als het eb is. Je kunt dan onder leiding van een gids een wandeling maken. Een wandeling kun je maken naar een waddeneiland of langs de kust zelf. Je hebt een gids nodig omdat die weet waar de geulen lopen. Een geul is een diep gedeelte van de zee. Door de geulen kunnen boten varen.

Plek om te beginnen met wadlopen


Waterschap

Het waterschap houdt het water in de gaten. Ze kijken bijvoorbeeld naar de dijken. Beschermen die het land nog wel goed genoeg? In Nederland heb je veel waterschappen.

Veerdiensten

Als je naar een van de Nederlandse Waddeneilanden wilt gaan, ga je (meestal) met een veerdienst. Een veerpont is een boot die regelmatig tussen twee plekken heen en weer vaart. Er vertrekken veerdiensten vanuit Den Helder, Harlingen, Holwerd en Lauwersoog.

Terpen en wierden

Toen er nog geen dijken waren, kwam het land regelmatig onder water te staan. De mensen die in dat gebied woonden moesten zich natuurlijk wel hiertegen beschermen. Ze bouwden daarom verhogingen. Deze heuvels noem je een terp (in Friesland) of wierd (in Groningen). Nu er dijken zijn, zijn terpen niet meer nodig. Veel terpen zijn afgegraven. Een terp die niet is afgegraven is van het dorpje Hogebeintum. De terp is het hoogste punt van Friesland.

Terpen zijn al heel oud. In het jaar 600 zijn de eerste terpen gebouwd. Het bouwmateriaal van de terpen bestond uit kleiplaggen, mest en huisafval.

Terp Hogebeintum
Terp Hogebeintum
Hoogste punt van Friesland
Deel van de terp is afgegraven


Havens

Langs de kust vind je havens. Nederland heeft veel havens. Een aantal bekende vind je bij Rotterdam, IJmuiden, Den Helder, Harlingen en Delfzijl. Een haven is een plek waar schepen kunnen aanleggen. Er zijn verschillende soorten havens, bijvoorbeeld zeehavens en jachthavens. In een zeehaven vind je grote schepen die goederen aan land brengen. Er zijn veel verschillende goederen die in de haven aankomen: bijvoorbeeld olie, graan en auto’s. Zeehavens zijn belangrijke plekken waar geld wordt verdiend. In een jachthaven vind je plezierjachten. Hier komen mensen om te genieten van een vakantie op het water.

Zicht op de haven van IJmuiden
gebouw van de haventoezicht
Monding van de haven: einde van het Noordzeekanaal


Duinen

Duinen zijn door de natuur gemaakte heuvels. Duinen vind je langs de Noordzeekust en de Waddeneilanden. Duinen bestaan uit fijn zand. Dit fijne zand kan makkelijk verwaaien. Als je niet oppast kan een plek hierdoor verzanden. Mensen hebben de duinen daarom bedekt met verschillende planten die het verwaaien moeten voorkomen. Helmgras vind je op veel plekken. Maar ook naaldbomen vind je veel.

Duin bij Zwanenwater; erachter zijn de polders te zien
Duin bij Zwanenwater; een duinkom
Hier lopen de dijken over in de duinen: Noord-Holland


Duin met helmgras
Naaldbomen in de duinen
Klimduin Schoorl: hoogste duin van Nederland


Hotel in de duinen


Hondsbosse zeewering

In Noord-Holland bij het plaatje Petten vind je de Hondsbosse zeewering. Op deze plek lagen eerst ook duinen maar die zijn bij een stormvloed weggespoeld. Deze stormvloed heet zelfs een naam gekregen: Sint Elisabethsvloed. De Sint Elisabethvloed vond plaats op 19 november 1421 (in De Middeleeuwen). Het heet zo omdat de storm waaide op de dag dat Sint Elisabeth op die dag gestorven was. De Hondsbosse zeewering is een dijk.

De Hondsbossezeewering
De Hondsbossezeewering
De Hondsbossezeewering
De W.E.S.P.: Water En Strand Profiler: om de kust mee in de gaten te houden


Zeevissers staan op de golfbrekers
Schelpen die groeien op de golfbrekers
Man die schelpen raapt van de golfbrekers


Strand

Het strand is het zand tussen de zee en de duinen. Veel mensen vinden het leuk om naar het strand te gaan. Vooral in de zomer is het erg druk. Mensen liggen op het stand om te zonnen of spelen een spelletje, bijvoorbeeld beachvolleybal, vliegeren en het bouwen van zandkastelen. Restaurants aan het strand noem je een strandtent. Je kunt er iets eten en drinken. Als het heel hard waait komen sommige mensen ook naar het strand om te kijken naar de golven.

Strand bij Bergen aan Zee


Deltawerken

De Deltawerken beschermen ons land in Zeeland en Zuid-Holland tegen het water. De Deltawerken zijn gebouwd nadat in 1953 een grote stormvloed een groot deel van Zeeland, Noord-Brabant en Zuid-Holland onder water zette.

Afkomstig van Wikikids , de interactieve Nederlandstalige Internet-encyclopedie voor en door kinderen. "https://wikikids.nl/index.php?title=Kust&oldid=364130"