Desiderius Erasmus: verschil tussen versies

Uit Wikikids
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
(Externe links: niets te beleven daar)
(=Externe link)
Regel 36: Regel 36:
  
  
==Externe link=
+
==Externe link==
 
* [http://historiek.net/desiderius-erasmus-humanist-uit-rotterdam/9511/ Kort overzicht leven van Erasmus]
 
* [http://historiek.net/desiderius-erasmus-humanist-uit-rotterdam/9511/ Kort overzicht leven van Erasmus]
  

Versie van 4 mrt 2019 om 16:11

Erasmus

Desiderius Erasmus (1469-1536) was een geleerde die zo'n 500 jaar geleden leefde. Erasmus was filosoof (een wijsgeer) en theoloog (een godsgeleerde). Hij was een humanist. Dat betekende toen iemand die graag oude talen en de boeken uit de oudheid bestudeerde, in plaats van zomaar de ingewikkelde theorieën te geloven die de theologen uit de middeleeuwen hadden bedacht.

Erasmus zelf was christelijk, toch vond hij dat het moest veranderen hoeveel macht de Kerk had en hoe die daar gebruik van maakte om rijk te worden en nog meer macht te krijgen: hij wou meer vrijheid voor mensen om hun geloof zelf te kiezen. Hij heeft veel boeken geschreven, waarvan Lof der Zotheid het bekendst is.

Leven van Erasmus

Erasmus’ vader heette Rutger Gerards en was een priester uit Gouda. Hij kreeg een kindje met zijn huishoudster. Katholieke priesters mogen eigenlijk geen relatie hebben met een vrouw, en krijgen dus normaal ook geen kinderen. Pastoor Gerards had nog 10 broers en was op een na de jongste. Uit alle broers werd net hij uitgekozen om priester te worden. De pastoor had zelfs nog een zoontje: Pieter, de oudere broer van Erasmus.

Erasmus is geboren in Rotterdam. Toen hij drie jaar was vertrok zijn moeder met de kinderen naar Gouda. Tussen 1473 en 1487 was Erasmus leerling op de parochieschool (Latijnse school, Coornhert Gymnasium). Daar kreeg hij les van zijn oom. Daarna werd Erasmus overgenomen in een klooster, en daar werd hij verder opgevoed tot zijn 12e jaar.

Erasmus leerde graag talen en vond dat heel belangrijk. In het klooster leerde hij zichzelf Latijn en Grieks. Hij bestudeerde de Bijbel graag in het Grieks in plaats van in het Latijn. Later vond hij het jammer dat hij niet zo vloeiend Hebreeuws kende. Hij zorgde dat Hebreeuws een schoolvak werd aan de nieuwe taalschool in Leuven.

Hij liet een versie van de Bijbeltekst van het Nieuwe Testament in het Grieks drukken, en vertalers gebruikten dit om de Bijbel te vertalen naar hun eigen taal, bijvoorbeeld Maarten Luther naar het Duits, of William Tyndale naar het Engels.

Erasmus merkte dat er heel veel fouten werden gemaakt in de Kerk. In die tijd werden er veel verschillen gemaakt tussen arm en rijk. Bisschoppen waren heel rijk, maar andere mensen moesten hard werken en waren vaak heel arm. De priesters gaven niks aan de armen, maar was het niet Jezus die zei dat je goed door elkaar moest zorgen?

In 1517 begon Maarten Luther in Duitsland openlijk kritiek te geven op de paus en sommige dingen in de Katholieke Kerk. Erasmus wou ook wel dat er dingen zouden gaan veranderen, maar hij vond dat het op Luthers manier niet zou lukken. Hij probeerde vriendelijk tussenbeide te komen. Maar daarom vonden de protestanten hem maar een verrader en vertrouwden de katholieken hem ook niet. In 1522 heeft paus Adrianus VI aan Erasmus gevraagd om hem te helpen bij de hervorming van de Katholieke Kerk en zo de kloof met Luther te verkleinen. Adrianus is de enige Nederlander die ooit tot paus is verkozen. Erasmus werkte er niet aan mee, omdat hij een onafhankelijke wetenschapper wilde blijven.

Hij reisde veel en stierf in Bazel (Zwitserland) op 12 juli 1536, de stad waar hij ook zijn boeken liet drukken.

Pagina uit Lof de r zotheid met een tekening van Hans Holbein

Boeken van Erasmus

Het bekendste boek van Erasmus heet Lof der Zotheid. Hij bracht het uit in 1512. Hij had veel kritiek op de maatschappij waarin hij leefde. Naast koningen, werd ook gespot met de Katholieke Kerk. Vooral pausen, bisschoppen, priesters en kloosterlingen moesten het ontgelden. In die tijd leefden pausen als gewone koningen en deden geen moeite om te leven volgens de idealen van Jezus Christus. Dat had natuurlijk ook zijn uitstraling naar de rest van de Katholieke Kerk. Erasmus bracht in 1516, een jaar voor de reformatie, een Bijbelvertaling uit, waarin naast de oorspronkelijke tekst een nieuwe Latijnse vertaling stond. Dit was helemaal nieuw, want iedereen kon controleren of de Latijnse vertaling van Erasmus goed was. Ineens kon iedereen zien dat er fouten stonden in de Latijnse vertaling die de Katholieke Kerk gebruikte. In de eeuw erna zou deze vertaling van Erasmus nog vaak worden gebruikt om de Bijbel te vertalen in de landstaal. Ook Luther zou later gebruikmaken van Griekse en Latijnse tekst van Erasmus.

Erasmus heeft enorm veel geschreven. Een voorbeeld is een boekje waarin hij Nederland manieren heeft bijgeleerd met goeie manieren. Niet boeren, niezen met je hand voor je mond. Je neus niet snuiten in het tafellaken, je handen wassen na het bezoekje aan het toilet etc.

Naam

Als je zelf in Rotterdam woont, is het je misschien al opgevallen dat de naam Erasmus heel veel wordt gebruikt. Je hebt immers de Erasmusbrug, het Erasmus MC, het Erasmiaans Gymnasium, enzovoorts. Die zijn dus allemaal vernoemd naar Erasmus, die ook een Rotterdammer was. jarenlang stond op het briefje van 100 Gulden (de voorloper van de Euro) een portret van Erasmus.


Videoclip


Externe link

Afkomstig van Wikikids , de interactieve Nederlandstalige Internet-encyclopedie voor en door kinderen. "https://wikikids.nl/index.php?title=Desiderius_Erasmus&oldid=549816"