IJsbeer
IJsbeer Ursus maritimus | |||
---|---|---|---|
Kwetsbaar | |||
Leefgebied | Noordpool, Rusland, Groenland, Canada en Alaska | ||
Leefomgeving | Noordpoolgebied: toendragebieden | ||
Behoort tot de | Beren | ||
|
IJsberen zijn de koningen van het Noordpoolgebied. Ze worden de koningen van het Noordpoolgebied genoemd, omdat zij bovenaan de voedselketen staan. Geen enkel dier op de Noordpool durft op de ijsbeer te jagen! Het zijn de grootste roofdieren van de wereld, die op het land leven. IJsberen zijn zoogdieren die op het land leven en op ijsschotsen. IJsberen kunnen wel 25 tot 30 jaar oud worden.
Een mannetjesijsbeer kan wel 300 tot 800 kilogram wegen, terwijl een vrouwtjesijsbeer hooguit 150 tot 300 kilogram weegt. IJsberen kunnen wel meer dan 2 meter groot zijn. Dat is groter dan een volwassen mens. Hun vacht bestaat uit twee lagen. Een laag is een dikke vetlaag, die hen warmt houdt tegen de kou. De andere laag bestaat uit dekharen. Deze haren zien er wit uit, maar zijn eigenlijk doorzichtig en hol. De haartjes stoten water af, waardoor ijsberen na het zwemmen niet nat blijven. Wat bijzonder is, is dat een ijsbeer eigenlijk helemaal niet wit is van kleur. De huid van een ijsbeer is namelijk zwart! Al die dekharen zorgen ervoor dat wij die zwarte huid niet zien en hij een lekkere dikke vacht heeft tegen de kou. De huid van een ijsbeer is zwart, omdat hij dan meer warmte van de zon kan opnemen. Op de naakte delen van zijn lichaam kan je zijn zwarte huid ook zien, bijvoorbeeld bij zijn neus en zijn lippen. Onder aan de voeten van de ijsbeer zitten haartjes en kussentjes, zodat hij niet uitglijdt op het ijs. Hierdoor kunnen ijsberen niet alleen lopen over het ijs, maar ook tot 40 kilometer per uur rennen.
IJsberen eten zeehonden, vissen, witte dolfijnen, kleine walvissen, zeevogels, rendieren en in de herfst zelfs bessen. Heel soms jaagt de ijsbeer ook op de mens, maar dat gebeurt eigenlijk alleen wanneer hij zichzelf probeert te beschermen. Mensen jagen helaas nog op de ijsbeer en dat is illegaal. De ijsbeer is een bedreigde diersoort en dat komt niet alleen door het jagen, maar ook door de opwarming van de aarde. De temperatuur op aarde stijgt door broeikasgassen en daardoor smelt het ijs enorm snel. Het leefgebied van de ijsbeer verdwijnt en de ijsbeer is daarmee met uitsterven bedreigd.
IJsberen praten met elkaar
Natuurlijk praten ijsberen ook met elkaar. Dit doen zij door geluiden te maken of hun lichaam te gebruiken. Ze schudden met hun kop bijvoorbeeld wanneer ze willen spelen. Wanneer ze een andere beer om voedsel willen vragen, gaan ze naar hem toe en gaat ze met hun neuzen tegen elkaar staan. Als ijsberen boos of bang zijn gaan ze sissen, grommen of maken zij hakkende geluiden met hun tanden. Natuurlijk vechten mannelijke ijsberen ook met elkaar. IJsberen houden niet van gezelschap en zijn het liefst alleen. Wanneer zij elkaar tegenkomen, lopen ze voorzichtig naar elkaar toe en brommen ze wat over en weer. In de paartijd wordt er door de mannetjes stevig gevochten, bijvoorbeeld als twee mannetjes hetzelfde vrouwtje hebben geroken en achter haar aan gaan. Het wordt dan vechten: ze brullen dan griezelig hard, bijten en slaan erop los. Op hun achterpoten gaan de twee witte reuzen met elkaar vechten en uiteindelijk zakt de zwakste ijsbeer door zijn knieën, om zich over te geven.
als ze gaan paren zeggen ze uuu
Het lichaam: de vijf zintuigen
Ogen om te zien
IJsberen hebben hele goede ogen. Dat moet ook wel want ze moeten overdag en 's nachts kunnen jagen. Hun ogen staan recht naar voren, zodat zij hun prooi makkelijk kunnen zien. IJsberen kunnen ook kleuren zien, maar minder goed als mensen. Wel kunnen ijsberen ontzettend goed diepte zien. Bijzonder is dat de ogen van een ijsbeer een extra beschermende laag hebben. Deze laag beschermt hun ogen tegen fel zonlicht en de reflecties van sneeuw en ijs. Eigenlijk is deze beschermende laag net een ingebouwde zonnebril!
Oren om te horen
Niemand weet precies hoe goed een ijsbeer kan horen. Waarschijnlijk horen ijsberen net zo goed als mensen, maar dat weten onderzoekers nog niet zeker.
Een neus om te ruiken
De ijsbeer heeft een van de beste neuzen ter wereld. Als je een ijsbeer met zijn neus in de lucht ziet, doet hij dat om nog beter te ruiken wat er in de buurt is. Sommige ijsberen lopen zelfs weleens helemaal rechtop op het voedsel af dat ze roken. IJsberen ruiken zeehonden die onder het ijs zitten al van kilometers afstand. Wat ontzettend knap is, is dat een ijsbeer ook dode walvissen of zeehonden ruikt. Zelfs van 30 kilometer ver weg!
Een tong om te proeven
IJsberen gebruiken hun grote donkere, paarse tong om te proeven. Net als jij houdt hij van het ene soort eten meer dan van het andere. Toch eten zij wel heel ander voedsel dan jij en ik. IJsberen eten bijvoorbeeld heel graag enorm veel vet en voedsel dat zelfs al aan het rotten is.
Klauwen om te voelen
IJsberen kunnen heel goed voelen en hebben enorme scherpe klauwen. Toch kunnen zij ook heel voorzichtig dingen verschuiven en verplaatsen. Met hun mond zijn zij ook heel handig. Ze kunnen hier zelfs spullen mee optillen.
Bedreiging: de IJsbeer sterft langzaam uit
De opwarming van de aarde noemt men ook wel het broeikaseffect. Dit broeikaseffect bedreigt de ijsberen, omdat er teveel CO2 wordt uitgestoot. Hierdoor neemt de temperatuur toe en smelt het ijs op de Noordpool. Hierdoor kunnen de ijsberen steeds moeilijker over land op zoek naar voedsel. De mens vervuilt het milieu en daardoor komen ijsberen ook in aanmerking met giftige stoffen, zoals olie. Heel veel landen op de wereld werken nu samen om de ijsbeer gelukkig te helpen. Ze beschermen bijvoorbeeld de leefomgeving en ze verbieden het jagen op ijsberen. Toch hebben de ijsberen nog steeds hulp nodig. Alleen door met zijn allen samen te werken kunnen wij de ijsberen een veilig leefgebied geven en ervoor zorgen dat hun territorium schoon en gifvrij is. Help jij ook mee? Het is namelijk onze verantwoordelijkheid om de aarde en de ijsbeer te redden!